Soms loop je in je leven steeds tegen hetzelfde aan, zonder goed te begrijpen waarom.

Misschien vind je het moeilijk om hulp te vragen en heb je het gevoel dat je alles zelf moet kunnen. Wanneer je gewend bent alles alleen te dragen, kan het ook lastig zijn om iemand werkelijk dichtbij te laten komen. Dit zou zomaar een fijne, liefdevolle relatie in de weg kunnen staan. Je begint er telkens enthousiast en vol verwachting aan en toch loopt het steeds op een teleurstelling uit.

Meestal zoeken we de oorzaak daarvan in ons eigen leven. In onze jeugd, eerdere relaties of gebeurtenissen die indruk op ons hebben gemaakt. Maar soms begint het verhaal niet bij jou. Het kan al bij je oma begonnen zijn.

Wat ooit hielp, kan later in de weg gaan staan

Stel dat je oma jong was toen ze iemand verloor van wie ze zielsveel hield. Er was weinig ruimte om te rouwen. Misschien moest ze voor haar kinderen zorgen, moest er brood op de plank komen of leefde ze in een tijd waarin over gevoelens sowieso niet veel werd gesproken.

Dus deed ze wat nodig was: ze was sterk en ging door. Dat hielp haar. Waarschijnlijk was het zelfs de enige manier waarop ze verder kón. Maar zo’n manier van omgaan met verlies wordt vaak onbewust doorgegeven. Kinderen voelen haarfijn aan hoe er thuis met verdriet, kwetsbaarheid en nabijheid wordt omgegaan. Zonder dat iemand het letterlijk hoeft te zeggen, kan de boodschap ontstaan: wees sterk, red jezelf.

Deze boodschap kan generaties lang doorklinken. Jij bent dan degene die alles prima alleen kan. Die doorgaat wanneer het moeilijk wordt en altijd voor anderen klaarstaat, maar zelf nauwelijks om hulp vraagt. Niet omdat je ooit bewust hebt besloten dat je niemand nodig hebt, maar omdat zelfstandig zijn ergens heel vertrouwd voelt.

We erven meer dan een kleur ogen

Dat betekent natuurlijk niet dat ieder patroon in jouw leven veroorzaakt wordt door iets wat je oma heeft meegemaakt. Maar ingrijpende gebeurtenissen kunnen wel invloed hebben op hoe binnen een familie wordt omgegaan met bijvoorbeeld liefde, verlies en kwetsbaarheid. Die manieren van omgaan worden vervolgens bewust én onbewust doorgegeven.

Een manier van omgaan met verlies die ooit bescherming bood tegen overweldigend verdriet, kan generaties later een beperking worden. Je oma had haar kracht hard nodig om verder te kunnen, maar dat betekent niet dat jij altijd sterk moet zijn. Voor haar was afstand nemen misschien veiliger dan opnieuw iemand verliezen. Jij mag ontdekken dat nabijheid niet hetzelfde hoeft te betekenen als gevaar.

Van wie heb je dat eigenlijk geleerd?

Wanneer je steeds tegen hetzelfde patroon aanloopt, kun je natuurlijk onderzoeken waar dat in je eigen leven vandaan komt. Soms is het echter waardevol om ook in je familie op onderzoek uit te gaan.

Wie moest er in jouw familie sterk zijn omdat er simpelweg geen andere mogelijkheid was?

En wie heeft geleerd dat liefhebben ook betekent dat je iemand kunt verliezen?

Je hoeft je oma niet gekend te hebben om iets van haar verhaal met je mee te dragen. Wanneer je ermee aan de slag gaat, kunnen er verbanden zichtbaar worden die je eerder niet zag.

Je kunt niet veranderen wat je oma is overkomen. Maar je kunt er wel voor zorgen dat wat háár is overkomen, jouw geluk niet in de weg hoeft te staan.